Artykuł nr 109 | 2012-08-31 16:35:20

Jak napisać tekst użytkowy?

Teksty użytkowe są to wszystkie rodzaje tekstów nieliterackich. Każdy tekst użytkowy - życiorys, pismo urzędowe, zaproszenie, kondolencje, pełnomocnictwo i wiele innych - rządzi się swoimi prawami i pisze się go z zachowaniem określonych zasad i stylu. Nie ma osoby, która nie musiałaby stworzy choćby jednego takiego pisma w życiu, dlatego warto poznać zasady ich tworzenia.

Dowiedz się najważniejszych rzeczy o pisaniu tekstów użytkowych.

 

Co to są teksty użytkowe?

Teksty użytkowe to teksty tworzone na potrzeby różnych sytuacji, z różnych okazji, oficjalnych i nieoficjalnych, formalnych i prywatnych. Do tekstów użytkowych zalicza się m.in.:

teksty użytkowe biznesowe, związane z pracą, prowadzeniem firmy: CV (curriculum Vita, życiorys), list motywacyjny, podanie o pracę, list referencyjny, umowy (o pracę, zlecenie, dzieło, o współpracę, umowy spółek cywilnych, umowy kupna-sprzedaży, inne), upoważnienie, pełnomocnictwo, poręczenie, upomnienie, nagana, opinia, wypowiedzenie i rozwiązanie umowy, wniosek (o urlop, podwyżkę, dofinansowanie, pozwolenie na budowę, inne), prośba (o awans, zgodę, urlop, inne), biznesplan, analiza SWOT, zapytanie ofertowe oraz oferta, regulamin, statut, protokół, sprawozdanie, notatka służbowa, cyrkularz (okólnik), pismo przewodnie, petycja, ponaglenie, potwierdzenie;

teksty użytkowe korespondencyjne: e-mail, telegram, list, list kondolencyjny, pocztówka, reklamacja, zażalenie, skarga

teksty użytkowe pozostałe: apel, przemówienie, mowa (weselna, pogrzebowa), odezwa, nekrolog, wpis (do księgi gości, do księgi kondolencyjnej, post na forum internetowym), zaproszenie, życzenia, podziękowanie, dedykacja, gratulacje, ogłoszenie.

Zasady pisania tekstów użytkowych

Wiele tekstów użytkowych, zarówno oficjalnych, jak i prywatnych, cechuje:

  • wysoki, oficjalny styl wypowiedzi,
  • zwięzłość, rzeczowość i precyzja wypowiedzi, jasne określenie sedna sprawy,
  • spójność wypowiedzi w poszczególnych fragmentach pisma,
  • przewaga zdań prostych nad złożonymi oraz zdań oznajmujących nad pytającymi (z reguły brak zdań pytających lub wykrzyknień),
  • określony i odgórnie przyjęty wzór pisma,
  • forma grzecznościowa (zwracam się z uprzejmą prośbą o...),
  • zwroty grzecznościowe (witam, Szanowny Panie, z poważaniem z wyrazami szacunku itp.),
  • stosowanie wielkich liter w zwracaniu się do adresata pisma (Szanowni Państwo),
  • unikanie mowy potocznej oraz emocji,
  • forma bezosobowa (zostało nieprawidłowo wykonane, a nie „źle to zrobiliście),
  • strona bierna (dom został wybudowany z opóźnieniem przez ekipę budowlaną, a nie „ekipa budowlana wybudowała dom z opóźnieniem” - używając strony biernej nie wskazujemy nikogo personalnie, nie obarczamy winą konkretnej osoby np. za nieprawidłowe wykonane zleconej pracy, lecz stwierdzamy fakt, że praca została wykonana nieprawidłowo),
  • teksty użytkowe tworzone na potrzeby zatrudnienia (CV, list motywacyjny) zawierają elementy autoprezentacji, tekst życiorysu pisany jest z zachowaniem określonego układu graficznego i odwrotności chronologicznej, a informacje i sposób ich przedstawienia w liście motywacyjnym zależą do jakiego pracodawcy i w związku z ubieganiem się o jakie stanowisko pisany jest list
  • słownictwo: stosowanie słów krótkich zamiast długich i słów prostych zamiast zawiłych; słownictwa polskiego zamiast obcojęzycznego (wyjątkiem są np. sprzęty, maszyny, zjawiska, które jeszcze nie posiadają polskiego odpowiednika), unikanie żargonu branżowego, naukowego i słownictwa specjalistycznego niezrozumiałego dla adresata pisma,
  • teksty specjalistyczne (np. specyfikacja) z racji swego charakteru mogą zawierać słownictwo specjalistyczne i branżowe,
  • w wielu tekstach wymagane jest ponadto: podanie miejsca i daty sporządzenia pisma, wyszczególnienie załączników do pisma, nadanie numeru sprawy/sygnatury,
  • podział treści na akapity (w przypadku tekstów o większej ilości wyrazów, niż np. w ogłoszeniu): w pierwszym akapicie należy zamieścić najważniejszą informację (zwracam się z prośbą o.../w nawiązaniu do pisma nr...), w kolejnym myśl rozwinąć, podać fakty i uzasadnić prośbę/zaproszenie, w akapicie ostatnim należy nawiązać do pierwszego, podsumować wypowiedź, a także wyrazić nadzieję np. na korzystne rozstrzygnięcie sprawy/wyrażenie zgody etc.

Szukaj okazji!

Dodaj Komentarz Jak napisać tekst użytkowy?

comments powered by Disqus